Q&A insolventiefunctionaris

Wat is een insolventiefunctionaris?

Een insolventiefunctionaris is een persoon die door de rechtbank wordt aangesteld op basis van de insolventiewetgeving om een of meer welbepaalde opdrachten te vervullen. Deze insolventiefunctionaris dient in bepaalde gevallen een architect te zijn.

Waarom is een insolventiefunctionaris in bepaalde gevallen een architect?

Insolventierechtbanken zijn niet vertrouwd met de uitoefening van het beroep van architect en de deontologische regels die hierop van toepassing zijn. Om die reden schrijft de nieuwe insolventiewet voor dat in bepaalde gevallen een insolventiefunctionaris-architect in de insolventieprocedure wordt betrokken.

Wanneer moet een insolventiefunctionaris een architect zijn?

Bij de faillietverklaring van een architect of bij de overdracht van een architectenonderneming onder gerechtelijk gezag moet er een bijkomende insolventiefunctionaris-architect worden aangesteld door de rechtbank. Bij faillissement is dat een medecurator, bij de overdracht onder gerechtelijk gezag is dat een extra gerechtsmandataris. In deze gevallen dient de rechtbank een architect te kiezen op basis van de lijst die de Orde van architecten hem ter beschikking stelt. 

Wanneer kan een insolventiefunctionaris een architect zijn?

Wanneer een rechtbank een insolventiefunctionaris aanstelt bij voorlopige maatregel ten aanzien van een architect in moeilijkheden. Het valt te verwachten dat de rechtbank de aanstelling van een architect als insolventiefunctionaris regelmatig nodig zal achten. In dat geval kan de rechtbank een architect kiezen op basis van de lijst die de Orde van architecten hem ter beschikking stelt.

Wat is een voorlopige maatregel?

Een voorlopige maatregel is een beveiligingsmaatregel die de rechtbank neemt ten aanzien van een onderneming in moeilijkheden indien aan bepaalde wettelijke voorwaarden is voldaan. Een voorlopige maatregel kan bestaan uit een aanstelling van een gerechtsmandataris of een voorlopig bewindvoerder.

Wat doet een insolventiefunctionaris-architect?

Een insolventiefunctionaris-architect verleent in het algemeen bijstand in een insolventieprocedure en verstrekt onder meer advies over de uitoefening van het beroep van architect en de wettelijke en deontologische regels die hierop van toepassing zijn.

Welke waarborgen dient een insolventiefunctionaris te bieden?

Een insolventiefunctionaris dient bekwaam te zijn, ervaring te hebben en onafhankelijk en onpartijdig te zijn. Hij wordt door de rechtbank gekozen op grond van zijn kwaliteiten en volgens de noodwendigheden van de zaak. Een insolventiefunctionaris dient zijn beroepsaansprakelijkheid te verzekeren.

Kan een architect, eenmaal opgenomen op de lijst van insolventiefunctionarissen, een opdracht van insolventiefunctionaris weigeren?

Ja, een architect die is opgenomen op de lijst van insolventiefunctionarissen mag vrij beslissen of hij een opdracht aanneemt of niet.

Wordt een insolventiefunctionaris vergoed?

Ja, een insolventiefunctionaris ontvangt een vergoeding.

Waarom is het belangrijk om zich kandidaat te stellen voor een opdracht van insolventiefunctionaris?

Vermits de insolventierechtbanken niet vertrouwd zijn met de uitoefening van het beroep van architect is het van groot belang dat een insolventiefunctionaris-architect wordt betrokken in de procedure. Als insolventiefunctionaris-architect draagt u bij tot de aanrijking van oplossingen voor confraters in financiële moeilijkheden.

Wat zijn de voorwaarden voor kandidaatstelling?

Een architect natuurlijke persoon die zich kandidaat wil stellen voor een opdracht van insolventiefunctionaris dient minstens 10 jaar ingeschreven te zijn op een van de tabellen van de Orde van architecten binnen een periode van 15 jaar voorafgaand aan zijn kandidatuurstelling. Hij dient actueel te zijn ingeschreven onder het deontologisch statuut van zelfstandig architect en mag niet onderworpen zijn aan een lopende tuchtstraf van schorsing. Een architect mag zijn opdracht van insolventiefunctionaris niet combineren met een benoeming als rechter in handelszaken (in de toekomst rechter in ondernemingszaken).

De verschillende types insolventiefunctionarissen en hun opdrachten

Welke types insolventiefunctionarissen bestaan er?

Volgende personen zijn insolventiefunctionarissen: de gerechtsmandataris, de voorlopig bewindvoerder, de gerechtsmandataris bij de overdracht onder gerechtelijk gezag, de curator en de medecurator. Enkel de opdracht van curator staat niet open voor een architect vermits de curator een advocaat dient te zijn.

  • De gerechtsmandataris

Wat doet een gerechtsmandataris?

De gerechtsmandataris heeft een bijstandsfunctie. Hij dient de continuïteit van de onderneming in moeilijkheden te helpen herstellen. Hoe deze continuïteit dient te worden hersteld en hoe lang de opdracht van de gerechtsmandataris duurt, wordt bepaald door de rechtbank.

Wanneer wordt een gerechtsmandataris aangesteld?

Een gerechtsmandataris wordt aangesteld bij kennelijk grove tekortkoming (een fout is niet vereist) van een onderneming in moeilijkheden of van een van haar organen (bv. een bestuurder van de onderneming) die haar continuïteit of economische activiteiten in gevaar brengt.

Wie stelt een gerechtsmandataris aan?

De voorzitter van de rechtbank in kort geding, op verzoek van het openbaar ministerie of elke belanghebbende (bv. een schuldeiser). Het kort geding is een soort spoedprocedure.

Hoe wordt een gerechtsmandataris aangesteld?

Bij voorlopige maatregel.

  • De voorlopig bewindvoerder

Wat doet een voorlopig bewindvoerder?

De voorlopig bewindvoerder neemt geheel of gedeeltelijk het beheer en het bestuur van de onderneming over. De voorlopig bewindvoerder dient vertrouwd te zijn met het bestuur van een onderneming en met boekhouden. Zijn opdracht wordt bepaald door de rechtbank.

Wanneer wordt een voorlopig bewindvoerder aangesteld?

Een voorlopig bewindvoerder wordt aangesteld bij kennelijk grove fout (bv. plegen van ernstige fiscale fraude) van een onderneming in moeilijkheden of van een van haar organen (bv. een bestuurder van de onderneming) tijdens de procedure van gerechtelijke reorganisatie. Daarnaast kan een voorlopig bewindvoerder worden aangesteld wanneer er gewichtige, bepaalde en met elkaar overeenstemmende aanwijzingen bestaan dat de voorwaarden voor een faillissement zijn vervuld (de onderneming in moeilijkheden bevindt zich in een staat van faillissement).

Wie stelt een voorlopig bewindvoerder aan tijdens de gerechtelijke reorganisatie?

De rechtbank op verzoek van het openbaar ministerie of elke belanghebbende.

Wie stelt een voorlopig bewindvoerder aan bij vermoedelijke vervulling van de faillissementsvoorwaarden?

De voorzitter van de rechtbank op verzoek van elke belanghebbende of ambtshalve (op eigen initiatief van de rechter).

Hoe wordt een voorlopig bewindvoerder aangesteld?

Bij voorlopige maatregel.

  • De gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag

Wat doet een gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag?

De gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag organiseert en realiseert de geheel of gedeeltelijke overdracht (verkoop) voor de onderneming in moeilijkheden.

Wanneer wordt een gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag aangesteld?

Een gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag wordt aangesteld bij de gerechtelijke reorganisatie door overdracht onder gerechtelijk gezag.

Wie stelt een gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag aan?

De rechtbank met instemming van de onderneming in moeilijkheden of onder bepaalde voorwaarden op dagvaarding van de procureur des Konings, een schuldeiser of eenieder die belang heeft om het geheel of een gedeelte van de onderneming te verwerven.

Hoe wordt een gerechtsmandataris voor de overdracht onder gerechtelijk gezag aangesteld?

De gerechtsmandataris wordt aangewezen in het vonnis dat de overdracht onder gerechtelijk gezag beveelt.    

  • De curator en de medecurator

Wat doet een curator?

Een curator dient het vermogen van een gefailleerde te beheren en te vereffenen (ten gelde te maken) en de opbrengst ervan te verdelen onder de schuldeisers. Een curator dient steeds een advocaat te zijn.

Wat doet een medecurator?

Een medecurator staat een curator bij in de vereffening van het faillissement en verstrekt advies over de beroepstechnische aspecten en de regels die voortvloeien uit de wetten en de deontologie van het beroep van architect.

Wanneer wordt een medecurator aangesteld?

Een medecurator wordt naast een curator aangesteld bij de faillietverklaring van een vrij beroepsbeoefenaar.

Wie stelt een curator en een medecurator aan?

De rechtbank.

Hoe wordt een medecurator aangesteld?

Als de gefailleerde een architectenonderneming is, wijst de rechtbank in zijn vonnis van faillietverklaring een medecurator aan die een ingeschreven architect is.