Q&A insolventiewet

Is de nieuwe insolventiewet positief voor de architect?

Ja, vermits de openstelling van het insolventierecht voor architecten een einde maakt aan de ongelijke behandeling tussen handelaars en vrij beroepsbeoefenaars in financiële moeilijkheden. De architect dient bij financiële moeilijkheden niet langer zijn toevlucht te nemen tot de collectieve schuldenregeling die vooral is afgestemd op particulieren. De architect kan net als alle andere ondernemingen gebruik maken van de mogelijkheden die het insolventierecht biedt.

Wat wijzigt er voor de architect?

Vanaf 1 mei 2018 kunnen architecten bij vermoedelijke financiële moeilijkheden worden opgeroepen door de kamers van ondernemingen in moeilijkheden, die deel uitmaken van de insolventierechtbank (actueel de rechtbank van koophandel). Zij zullen voortaan een gerechtelijke reorganisatie kunnen starten om (een deel van) hun onderneming te redden of kunnen failliet worden verklaard.

Wat is een onderneming?

Een onderneming is volgens het Wetboek van Economisch Recht een (i) natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent, (ii) een rechtspersoon of (iii) iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid. Een vrij beroepsbeoefenaar is op basis van deze definitie een onderneming.

Wat is een insolventieprocedure? Is het een faillissementsprocedure?

De term ‘insolventieprocedure’ is een overkoepelend begrip voor twee gerechtelijke procedures die openstaan voor een onderneming in moeilijkheden: de faillissementsprocedure en de procedure van gerechtelijke reorganisatie. Een faillissementsprocedure is dus niet de enige uitweg voor een onderneming in moeilijkheden.

Hoe weet de insolventierechtbank van mogelijke financiële moeilijkheden van ondernemingen?

De kamer voor ondernemingen in moeilijkheden binnen de insolventierechtbank spoort actief de ondernemingen in moeilijkheden op aan de hand van zogenaamde knipperlichten (bv. achterstallige sociale zekerheidsbijdragen, btw, bedrijfsvoorheffing,…). De kamer kan een vertrouwelijk onderzoek starten en de onderneming in moeilijkheden oproepen.

Wat is een gerechtelijke reorganisatie?

Het doel van de gerechtelijke reorganisatie is het behoud van de onderneming. De gerechtelijke reorganisatie is een gerechtelijke procedure die de schuldenaar in staat stelt om (een deel van) zijn onderneming of activiteiten te redden. De schuldenaar geniet van een opschorting van betaling en zal tijdens deze periode ofwel een minnelijk akkoord onderhandelen, ofwel een collectief akkoord voorleggen aan de schuldeisers en de rechtbank, ofwel de activiteiten overdragen door een overdracht onder gerechtelijk gezag.

Wat houdt een opschorting van betaling in?

Een opschorting van betaling houdt in dat de onderneming in moeilijkheden haar schulden niet moet betalen gedurende een termijn van zes maanden die enkel onder strikte voorwaarden kan worden verlengd. Gedurende deze termijn is de onderneming in moeilijkheden niet verplicht om aangifte van faillissement te doen.

Wat houdt de onderhandeling van een minnelijk akkoord in?

Bij de onderhandeling van een minnelijk akkoord maakt de onderneming in moeilijkheden afspraken met twee of meer van zijn schuldeisers over de wijze van terugbetaling van zijn schulden.

Wat houdt de onderhandeling van een collectief akkoord in?

De procedure van het collectief akkoord heeft tot doel een akkoord van de schuldeisers te verkrijgen over een reorganisatieplan. Het reorganisatieplan bestaat uit twee gedeeltes: het beschrijvend en het bepalend gedeelte. Het beschrijvend gedeelte van het plan omvat de staat van de onderneming, de moeilijkheden die ze ondervindt en de middelen waarmede zij deze wil verhelpen. Het bepalend gedeelte bepaalt de maatregelen om aan de schulden te kunnen voldoen (bv. door middel van betalingstermijnen).

Wat is een overdracht onder gerechtelijk gezag?

Een overdracht onder gerechtelijk gezag is een geheel of gedeeltelijke verkoop van de activiteiten van een onderneming in moeilijkheden aan een of meer derden.

Hoe kan een gerechtelijke reorganisatie worden opgestart?

De onderneming in moeilijkheden kan zelf een verzoekschrift met verplichte stavingsstukken indienen bij de bevoegde insolventierechtbank (actueel de rechtbank van koophandel). Ook het openbaar ministerie of iedere belanghebbende kan de opstart van een gerechtelijke reorganisatie van een onderneming in moeilijkheden vragen.

Wanneer is een onderneming failliet?

Een onderneming is failliet indien zij op duurzame wijze is gestopt met het betalen van haar schuldeisers en geen nieuw krediet meer kan krijgen om haar schulden af te lossen. Een faillissement wordt vastgesteld door een rechtbank (actueel de rechtbank van koophandel, in de nabije toekomst wordt dit de insolventierechtbank).

Dient een onderneming zichzelf failliet te laten verklaren of volstaat het dat een schuldeiser de faillissementsprocedure opstart?

Een onderneming die zijn schuldeisers niet meer kan terug betalen en geen krediet meer verkrijgt is verplicht om binnen een maand nadat hij heeft opgehouden te betalen zelf aangifte te doen van faillissement bij de bevoegde insolventierechtbank (actueel de bevoegde rechtbank van koophandel). Doet de onderneming in moeilijkheden dit niet, dan kunnen de huidige of gewezen bestuurders van de onderneming persoonlijk aansprakelijk worden gesteld voor het geheel of een deel van de restschulden van de onderneming die overblijven na faillissement. Restschulden na faillissement zijn schulden die overblijven na de sluiting van een faillissementsprocedure omdat er onvoldoende actief is om de schulden te betalen.

Wat houdt een faillissementsprocedure in?

De faillissementsprocedure sterkt ertoe het vermogen van een gefailleerde onder bevoegdheid van een curator te plaatsen die belast is het vermogen van de gefailleerde te beheren en te vereffenen (ten gelde maken) en de opbrengst te verdelen onder de schuldeisers.

Wat gebeurt er met mijn architectenvennootschap na de sluiting van het faillissement?

Indien een architectenvennootschap wordt failliet verklaard, zal deze na de sluiting van het faillissement ophouden te bestaan. Dit geldt zowel voor ingeschreven architectenvennootschappen als voor niet ingeschreven architectenvennootschappen.

Wat indien er nog restschulden overblijven na de sluiting van het faillissement?

Indien de gefailleerde een natuurlijke persoon is, worden de restschulden op zijn verzoek in principe kwijtgescholden. Dit laat hem toe om een nieuwe onderneming te starten zonder schulden uit het verleden. Elke belanghebbende kan echter vragen om de kwijtschelding van restschulden slechts voor een deel toe te kennen of volledig te weigeren indien de gefailleerde kennelijk grove fouten heeft begaan die hebben bijgedragen tot het faillissement.